Adriaan Kragten schreef:
Ik dacht toch duidelijk gezegd te hebben dat bij dezelfde absolute afwijking de fout in de stemming bij een schuiftrompet twee keer zo groot is. Ik denk alleen dat als de beweging die je moet maken om van de ene naar de volgende positie te gaan de helft is dat je die positie dan ook gemakkelijker nauwkeurig kunt bereiken. Wat dat betreft zit er een zekere analogie tussen strijkinstrumenten en shuifinstrumenten omdat die beiden geen visuele aanduiding van de posities hebben. Om zuiver te kunnen spelen gaat het dan om de ontwikkeling van je gehoor maar ook moet je een zeker spiergeheugen voor een bepaalde positie ontwikkelen en dat kost tijd ook al heb je een goed gehoor.
Dit aspect spiergeheugen is op de contrabassite van Philip Baumgarten uitgebreid besproken en het geldt volgens mij ook voor trombone en shuiftrompet. Bij snel spel heb je gewoon geen tijd om naar elke toon te luisteren of hij wel zuiver is, je moet dan in één keer op de juiste positie zitten. Ik heb vroeger een paar jaar contrabas gespeeld en ben een jaar geleden weer opnieuw begonnen maar het kostte mij ongeveer een half jaar om weer acceptabel zuiver te spelen bij grote positiewisselingen.
De laagste E-snaar is op een contrabas het moeilijkst zuiver te stemmen omdat het menselijk gehoor voor die frequentie, verschillen niet meer zo goed waarneemt. Een truuk is dan om een flageolet E te spelen die een oktaaf hoger klinkt en die dan zuiver te stemmen. Ik denk dat om dezelfde reden een C1 op een trombone voor het menselijk oor eerder zuiver klinkt als een C1 op een schuiftrompet, zelfs als de procentuele onzuiverheid van beide tonen even hoog is.
De positie-vergelijking met snaren loopt m.i. mank, want de belangrijkste spieren voor de "gedetailleerde toonvorming" bij een blazer zijn de "blaas"spieren: ademsteun en embouchure. Als een positie niet goed geschoven wordt (of zelfs een verkeerd ventiel ingedrukt wordt) kan de blaastechniek hier nog veel aan corrigeren.
Met name toonvoorstelling (welke noot
ga ik blazen) is hiervoor belangrijk. Ik merk bij mezelf af en toe dat ik noten met een "verkeerde" greep toch goed blaas, als ik er zelf maar van overtuigd ben welke noot ik wil laten klinken.
De laatste alinea snap ik niet helemaal: bedoel je C1-klinkend? dan lijkt het me voor het oor hetzelfde (afgezien van klankkleur)?
Of dezelfde boventoon (bv. C1(trp)-C
klein(trb))?